dsp Słownik pojęć prawnych dla przedsiębiorców

Słownik pojęć prawnych, który przygotowaliśmy, wyjaśnia najważniejsze terminy z zakresu prawa spółek handlowych, prawa cywilnego i prawa podatkowego. Znajdziesz tu definicje pojęć, z którymi przedsiębiorcy spotykają się najczęściej w codziennej działalności. Każde hasło opisujemy prostym językiem, z odniesieniem do obowiązujących przepisów. Jeśli chcesz zapoznać się z pełną treścią Kodeksu spółek handlowych, znajdziesz ją na stronie lexlege.pl.

A | B | C | D | E | F | G | I | J | K | L | M | N | O | P | R | S | U | W | Z

A

Absolutorium KSH – uchwała wspólników akceptująca sposób sprawowania funkcji przez członka organu w ubiegłym roku obrotowym
Adres spółki KSH – konkretny punkt w danej miejscowości, wyznaczany zazwyczaj uchwałą zarządu, służący do doręczeń
Agio KSH – nadwyżka wartości wkładu nad wartością nominalną udziałów, którą przelewa się do kapitału zapasowego
Akt założycielski KSH – dokument stanowiący podstawę działania spółki w przypadku, gdy tworzy ją tylko jeden wspólnik
Aport KSH – wkład niepieniężny (np. maszyny, nieruchomości) wnoszony na pokrycie kapitału zakładowego

B

Badanie biegłego rewidenta KSH – urzędowa weryfikacja sprawozdań finansowych lub wyceny wkładów przez audytora
Bilans otwarcia likwidacji KSH – zestawienie aktywów według wartości zbywczej sporządzane na dzień otwarcia procesu likwidacyjnego
Biuro wirtualne KSH – usługa umożliwiająca rejestrację siedziby spółki pod adresem podmiotu zewnętrznego

C

Czas trwania spółki KSH – okres funkcjonowania podmiotu, który może być oznaczony w umowie lub nieoznaczony
Członek zarządu KSH – osoba fizyczna powołana do prowadzenia spraw firmy i jej reprezentowania na zewnątrz
Czynność „z samym sobą” KSH – sytuacja wymagająca szczególnej reprezentacji, gdy członek zarządu zawiera umowę ze spółką

D

Darowizna udziałów KSH – nieodpłatne przeniesienie własności udziałów wymagające formy z podpisami notarialnie poświadczonymi
Dopłaty KSH – obowiązkowe wpłaty wspólników przewidziane w umowie w celu zasilenia kapitału własnego spółki
Dywidenda KSH – część czystego zysku firmy przeznaczona do wypłaty dla wspólników
Dywidenda uprzywilejowana KSH – wyższa kwota zysku przysługująca posiadaczom udziałów o szczególnych uprawnieniach
Dzień dywidendy KSH – termin, według którego ustala się listę wspólników uprawnionych do otrzymania zysku

E

Egzekucja z udziałów KSH – proces zajęcia praw majątkowych wspólnika przez komornika w celu spłaty długów

F

Firma spółki KSH – nazwa, pod którą podmiot prowadzi działalność, zawierająca oznaczenie formy prawnej

G

Głosowanie tajne KSH – tryb wymagany przy wyborach oraz sprawach osobowych członków organów
Grupa spółek KSH – struktura obejmująca spółkę dominującą i zależne, realizujące wspólną strategię interesu grupy

I

Indywidualna kontrola wspólnika KSH – prawo każdego właściciela do przeglądania dokumentów i żądania wyjaśnień od zarządu

J

Jednostka lokalna KSH – zorganizowana część struktury firmy (oddział lub filia) położona pod innym adresem

K

Kadencja KSH – czasookres, na który dana osoba została powołana do sprawowania funkcji w organie spółki
Kapitał zakładowy KSH – suma wkładów wspólników stanowiąca fundusz założycielski, wynosząca minimum 5000 zł
Kapitał zapasowy KSH – fundusz tworzony m.in. z zysku lub agio, służący finansowaniu strat lub inwestycji
Komisja rewizyjna KSH – organ nadzoru o charakterze okresowym, oceniający sprawozdania finansowe i wnioski zarządu
Księga protokołów KSH – zbiór uchwał wspólników wraz z dokumentacją przebiegu ich podejmowania
Księga udziałów KSH – prowadzona przez zarząd ewidencja osób posiadających udziały w kapitale zakładowym
Kwota dywidendowa KSH – maksymalna suma zysku, jaką wspólnicy mogą przeznaczyć do podziału
Kworum KSH – minimalna liczba udziałów reprezentowanych na zgromadzeniu niezbędna do podjęcia uchwały

L

Likwidacja KSH – proces zmierzający do zakończenia działalności i wykreślenia spółki z rejestru KRS
Likwidator KSH – osoba prowadząca likwidację, posiadająca kompetencje do reprezentowania spółki w tym procesie
Lista obecności KSH – dokument potwierdzający uczestnictwo osób uprawnionych w zgromadzeniu wspólników
Lista wspólników KSH – wykaz właścicieli udziałów składany przez zarząd do sądu rejestrowego

M

Mandat KSH – uprawnienie do pełnienia funkcji w organie spółki, wygasające np. z chwilą rezygnacji lub odwołania
Monitor Sądowy i Gospodarczy (MSiG) KSH – urzędowy publikator, w którym spółka zamieszcza wymagane prawem ogłoszenia

N

Nadzwyczajne zgromadzenie wspólników KSH – spotkanie zwoływane w sprawach pilnych, nieobjętych harmonogramem zgromadzenia zwyczajnego

O

Obniżenie kapitału zakładowego KSH – proces zmniejszenia funduszu założycielskiego wymagający ochrony wierzycieli
Odpowiedzialność członków zarządu (art. 299 KSH) KSH – osobista odpowiedzialność za długi spółki w razie bezskuteczności egzekucji z jej majątku
Odpowiedzialność solidarna KSH – sytuacja, w której wierzyciel może żądać spłaty całości długu od dowolnego dłużnika
Odwołanie członka zarządu KSH – uchwała pozbawiająca osobę mandatu do pełnienia funkcji w zarządzie
Oferta nabycia udziałów KSH – propozycja zakupu udziałów, która nie może być kierowana do nieoznaczonego adresata
Ograniczenie zbywalności udziałów KSH – zapis w umowie uzależniający sprzedaż udziałów np. od zgody spółki
Osobiste uprawnienia wspólnika KSH – szczególne przywileje (np. prawo powoływania zarządu) przyznane konkretnej osobie
Osobowość prawna KSH – cecha pozwalająca spółce być podmiotem praw i obowiązków, uzyskiwana z chwilą wpisu do KRS
Oświadczenie o wniesieniu wkładów KSH – dokument podpisywany przez zarząd potwierdzający pełne pokrycie kapitału zakładowego

P

Pat decyzyjny KSH – paraliż spółki wynikający z braku możliwości podjęcia uchwały z powodu konfliktu wspólników
Podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) KSH – danina należna m.in. od zawarcia umowy spółki lub jej zmiany
Podwyższenie kapitału zakładowego KSH – zwiększenie funduszu założycielskiego poprzez nowe wkłady lub ze środków własnych firmy
Postępowanie konwokacyjne KSH – procedura ogłoszeń wzywająca wierzycieli do zgłaszania roszczeń przy obniżaniu kapitału
Potrącenie wierzytelności KSH – zakazane w określonych sytuacjach wzajemne umorzenie długów między wspólnikiem a spółką
Powiernicze nabycie udziałów KSH – umowa, w której jedna osoba nabywa udziały na rachunek innej osoby
Powództwo o uchylenie uchwały KSH – środek zaskarżenia uchwały sprzecznej z umową spółki lub dobrymi obyczajami
Powtarzające się świadczenia niepieniężne KSH – obowiązek wspólnika do cyklicznych prac na rzecz firmy przewidziany w umowie
Pożyczka od wspólnika KSH – forma dokapitalizowania spółki, która przy spółkach kapitałowych jest zwolniona z PCC
Prawo kontroli KSH – indywidualne uprawnienie wspólnika do wglądu w księgi i dokumenty firmy
Prawo pierwszeństwa KSH – pierwszeństwo dotychczasowych wspólników do objęcia udziałów w podwyższonym kapitale
Prawo pierwokupu KSH – zastrzeżone pierwszeństwo nabycia udziałów w przypadku zamiaru ich sprzedaży osobie trzeciej
Prokura KSH – pełnomocnictwo o szerokim zakresie, obejmujące czynności sądowe i pozasądowe związane z firmą
Prokura mieszana KSH – umocowanie wymagające współdziałania prokurenta z członkiem zarządu
Protokół zgromadzenia wspólników KSH – dokument zawierający treść podjętych uchwał i informację o głosowaniu
Przedmiot działalności (PKD) KSH – określony zakres aktywności gospodarczej spółki według oficjalnej klasyfikacji
Przedsiębiorstwo KSH – zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych służący prowadzeniu działalności
Przeniesienie siedziby za granicę KSH – proces skutkujący rozwiązaniem spółki lub jej przekształceniem w podmiot obcy

R

Rada nadzorcza KSH – obligatoryjny przy dużym kapitale organ sprawujący stałą kontrolę nad działalnością firmy
Reguła biznesowej oceny sytuacji KSH – ochrona zarządu przed odpowiedzialnością, gdy działają w granicach uzasadnionego ryzyka
Rejestracja spółki KSH – wpisanie podmiotu do rejestru przedsiębiorców KRS, nadające mu pełną osobowość prawną
Rezygnacja członka zarządu KSH – jednostronne oświadczenie woli o zakończeniu pełnienia funkcji
Rok obrotowy KSH – okres rozliczeniowy firmy trwający zazwyczaj 12 miesięcy kalendarzowych
Rozwiązanie spółki KSH – ustanie bytu prawnego firmy po przeprowadzeniu likwidacji lub w wyniku upadłości

S

Siedziba spółki KSH – miejscowość wskazana w umowie jako centrum zarządzania przedsiębiorstwem
Spadkobierca wspólnika KSH – osoba dziedzicząca udziały, której wstąpienie do spółki może być ograniczone umową
Sprawozdanie finansowe KSH – dokument przedstawiający stan majątkowy i wyniki finansowe spółki za dany rok
Sprawozdanie likwidacyjne KSH – zestawienie finansowe sporządzane na dzień przed podziałem majątku między wspólników
Sprawozdanie z działalności KSH – opis istotnych zdarzeń i czynników ryzyka przygotowywany przez zarząd
Spółka jednoosobowa KSH – podmiot, w którym wszystkie udziały należą do jednej osoby
Spółka S24 KSH – tryb zakładania spółki przy wykorzystaniu wzorca umowy w systemie teleinformatycznym
Spółka w organizacji KSH – stadium przejściowe między zawarciem umowy a wpisem do KRS
Sprzedaż udziałów KSH – odpłatne przeniesienie praw udziałowych wymagające notarialnego poświadczenia podpisów
Sprzeczność interesów KSH – sytuacja wymagająca powstrzymania się członka organu od głosowania nad sprawami go dotyczącymi

U

Udziały KSH – jednostki kapitału zakładowego określające zakres praw i obowiązków wspólnika
Udziały uprzywilejowane KSH – udziały dające więcej głosów lub większą dywidendę
Udziały własne KSH – udziały nabyte przez spółkę w drodze wyjątku (np. do umorzenia), z których nie wykonuje się praw głosu
Umowa spółki KSH – najważniejszy dokument określający ustrój i zasady współpracy w firmie
Umorzenie udziałów KSH – unicestwienie udziału skutkujące wygaśnięciem praw z nim związanych
Umorzenie automatyczne KSH – proces likwidacji udziału w razie wystąpienia zdarzenia określonego w umowie
Umorzenie dobrowolne KSH – nabycie udziału przez spółkę od wspólnika za jego zgodą w celu unicestwienia
Umorzenie przymusowe KSH – usunięcie udziału bez zgody wspólnika na podstawie uchwały i przesłanek umownych
Uproszczony tryb zmiany umowy KSH – zmiana postanowień w systemie S24 przy użyciu wzorca uchwały

W

Wkład niepieniężny KSH – aport w postaci praw majątkowych (np. know-how, własność intelektualna)
Wkład pieniężny KSH – wpłata gotówkowa lub bezgotówkowa na pokrycie kapitału zakładowego
Wspólność majątkowa małżeńska KSH – sytuacja, gdy udziały wchodzą do majątku wspólnego małżonków
Wspólnik KSH – właściciel udziałów posiadający prawa majątkowe i korporacyjne w spółce
Wspólny przedstawiciel KSH – osoba wyznaczona do wykonywania praw z udziału będącego współwłasnością kilku osób
Wyłączenie wspólnika KSH – usunięcie wspólnika ze spółki przez sąd z ważnych przyczyn dotyczących jego osoby
Wygaśnięcie mandatu KSH – ustanie uprawnienia do pełnienia funkcji np. wskutek upływu kadencji lub śmierci

Z

Zakaz konkurencji KSH – ograniczenie zajmowania się interesami konkurencyjnymi przez członków zarządu
Zaliczka na poczet dywidendy KSH – wypłata wspólnikom części przewidywanego zysku jeszcze przed końcem roku
Zarząd KSH – organ wykonawczy odpowiedzialny za kierowanie spółką i jej reprezentowanie
Zarząd kadłubowy KSH – sytuacja, gdy skład zarządu jest mniejszy niż wymagany przez umowę lub ustawę
Zaskarżanie uchwał KSH – procedura sądowa zmierzająca do eliminacji wadliwych decyzji wspólników
Zgromadzenie wspólników KSH – najwyższy organ spółki podejmujący kluczowe decyzje strategiczne
Zmiana umowy spółki KSH – modyfikacja statutu wymagająca formy aktu notarialnego i wpisu do KRS
Zysk do podziału KSH – wypracowana nadwyżka finansowa netto przeznaczona dla wspólników

Najczęściej zadawane pytania

Co to jest słownik pojęć prawnych?

Słownik pojęć prawnych to zbiór definicji terminów używanych w prawie spółek handlowych, prawie cywilnym i prawie podatkowym. Wyjaśnia trudne pojęcia prawne prostym językiem, z odniesieniem do konkretnych przepisów. Słownik jest przeznaczony przede wszystkim dla przedsiębiorców, którzy chcą zrozumieć podstawowe pojęcia prawne bez konieczności studiowania ustaw.

Jakie pojęcia znajdę w słowniku prawa spółek handlowych?

W słowniku znajdziesz pojęcia z Kodeksu spółek handlowych dotyczące spółki z o.o., takie jak kapitał zakładowy, udziały, zarząd, zgromadzenie wspólników, prokura, dywidenda czy odpowiedzialność członków zarządu. Słownik będzie systematycznie rozbudowywany o terminy z prawa cywilnego i prawa podatkowego.

Czym różni się prokura od pełnomocnictwa?

Prokura to szczególny rodzaj pełnomocnictwa udzielanego przez przedsiębiorcę wpisanego do rejestru. Obejmuje umocowanie do wszystkich czynności sądowych i pozasądowych związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Zwykłe pełnomocnictwo może mieć dowolny zakres, ale musi precyzyjnie określać do jakich czynności upoważnia. Prokura wymaga wpisu do KRS i może być udzielona wyłącznie osobie fizycznej.

Co grozi członkowi zarządu za długi spółki?

Zgodnie z art. 299 KSH członkowie zarządu spółki z o.o. odpowiadają osobiście całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki, jeżeli egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna. Odpowiedzialność ta jest solidarna, co oznacza że wierzyciel może żądać spłaty całości długu od każdego z członków zarządu. Uniknięcie tej odpowiedzialności jest możliwe, ale wymaga spełnienia ściśle określonych przesłanek.

Kiedy warto skonsultować się z adwokatem w sprawie spółki?

Konsultacja z adwokatem jest szczególnie wskazana przy zakładaniu spółki, zmianie umowy spółki, podwyższeniu lub obniżeniu kapitału zakładowego, sprzedaży udziałów, a także w sytuacji konfliktu między wspólnikami. Warto też skorzystać z pomocy prawnej gdy spółka otrzymuje wezwania od wierzycieli lub jest zagrożona postępowaniem egzekucyjnym. Nasza kancelaria adwokacka w Lublinie pomaga przedsiębiorcom na każdym etapie prowadzenia spółki.

adw. dr Paweł Daszczuk – adwokat Lublin

Autor słownika

adw. dr Paweł Daszczuk — adwokat, doktor nauk prawnych, wieloletni wykładowca na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, autor publikacji naukowych z zakresu prawa gospodarczego. Prowadzi kancelarię adwokacką w Lublinie specjalizującą się w obsłudze prawnej przedsiębiorców.

Masz pytanie dotyczące prawa spółek lub potrzebujesz pomocy prawnej?

Adwokaci naszej kancelarii w Lublinie pomogą przeanalizować Twoją sytuację i doradzą najlepsze rozwiązanie.

📞 81 442 17 75  |  ✉ sekretariat@kancelariadsp.pl  |  Formularz kontaktowy

Kancelaria Adwokacka DSP
Daszczuk Siembida Pękalski Dyś

zadzwoń
po informację

81 442 17 75